Οι επιστήμονες ανακάλυψαν έναν νέου τύπου «υγρό» πλανήτη

Ο L98-59d είναι περίπου 1,6 φορές μεγαλύτερος από τη Γη και περιφέρεται γύρω από έναν μικρό κόκκινο αστέρα σε απόσταση 35 έτη φωτός. Αρχικά οι αστρονόμοι υπέθεταν ότι θα μπορούσε να διαθέτει βαθύ ωκεανό νερού, όμως οι τελευταίες παρατηρήσεις υποδεικνύουν ότι πρόκειται για κάτι εντελώς διαφορετικό.

«Ολόκληρος βρίσκεται σε μια μαλακή, μάγμα-λάσπη κατάσταση», λέει ο Δρ. Harrison Nicholls, αστροφυσικός στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. «Είναι σαν μελάσα. Ο πυρήνας του πλανήτη πιθανώς είναι κι αυτός σε υγρή κατάσταση». Παρά τις εντυπωσιακές ιδιότητες, ο ίδιος επισημαίνει ότι η ζωή σε τέτοιες συνθήκες φαίνεται εξαιρετικά απίθανη.

Παρατηρήσεις χάρη στο Τηλεσκόπιο James Webb

Οι εξωπλανήτες είναι τόσο μακρινοί που δεν μπορούν να φωτογραφηθούν ή να φτάσουν με ρομποτικές αποστολές. Μέχρι πρόσφατα, οι αστρονόμοι μπορούσαν μόνο να εκτιμήσουν το μέγεθος, την πυκνότητα και τη θερμοκρασία τους παρατηρώντας τις διαβαθμίσεις φωτός καθώς περνούσαν μπροστά από τον αστέρα τους, σύμφωνα με τον Guardian.

Το James Webb Space Telescope όμως είναι ικανό να αναλύει το φως που περνά μέσα από την ατμόσφαιρα του πλανήτη και να ανιχνεύει ποια αέρια περιέχει. Προηγούμενες παρατηρήσεις είχαν δείξει ότι η ατμόσφαιρα του L98-59d είναι πλούσια σε θείο, κάτι που δεν ταιριάζει με τις γνωστές κατηγορίες πλανητών, ούτε με τους βραχώδεις ούτε με τους υδάτινους κόσμους.

Πλανήτης με ωκεανό μάγματος

Με τη βοήθεια προηγμένων προσομοιώσεων, οι επιστήμονες ανασύνθεσαν την ιστορία του πλανήτη από τη γέννησή του έως σήμερα. Τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι ο L98-59d διαθέτει έναν παγκόσμιο ωκεανό μάγματος που εκτείνεται χιλιάδες χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια και πιθανώς έναν υγρό πυρήνα.

«Μόνο έτσι εξηγούνται τα αέρια της ατμόσφαιρας», προσθέτει ο Nicholls. «Το μάγμα αποθηκεύει τα αέρια και τα προστατεύει από διαδικασίες που θα μπορούσαν να τα απομακρύνουν».

Ακραίες συνθήκες και το μέλλον της ανακάλυψης

Η επιφάνεια του L98-59d φτάνει θερμοκρασίες 1.900°C, ενώ τεράστια κύματα μάγματος προκαλούνται από παλιρροϊκές δυνάμεις γειτονικών πλανητών. Η ατμόσφαιρα, πλούσια σε υδρόθειο, έχει έντονη οσμή «σάπιου αυγού».

Ο Δρ. Jo Barstow, πλανητικός επιστήμονας στο Open University, που συμμετείχε στις παρατηρήσεις, σημειώνει ότι ο πλανήτης θα μπορούσε να θυμίζει την ηφαιστειώδη σελήνη Ιώ του Δία, αλλά σε πολύ πιο ακραίες συνθήκες.

Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η ανακάλυψη αυτή δείχνει πως οι υγροί ή μάγματικοί πλανήτες μπορεί να είναι συνηθισμένοι, και προειδοποιούν ότι οι αστρονόμοι πρέπει να είναι πιο προσεκτικοί όταν χαρακτηρίζουν εξωπλανήτες ως «κατοικήσιμους».

«Ορισμένοι πλανήτες στην υποτιθέμενη κατοικήσιμη ζώνη μπορεί να μην είναι καθόλου φιλόξενοι για ζωή», προσθέτει ο Nicholls. «Αυτοί οι μάγματικοί πλανήτες δείχνουν τη μεγάλη ποικιλία κόσμων πέρα από το ηλιακό μας σύστημα».

Τα ευρήματα δημοσιεύονται στο περιοδικό Nature Astronomy.